భారతదేశంలో LPG కొరత కారణంగా ప్రభుత్వం PNG వినియోగాన్ని ప్రోత్సహిస్తోంది. రాష్ట్రాలు PNG ప్రోత్సహిస్తే అదనపు LPG కేటాయింపు లభిస్తుంది.భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల ప్రభావం మన దేశంపై రోజురోజుకూ పెరుగుతోంది. ఇప్పటి వరకు లిక్విఫైడ్ పెట్రోలియం గ్యాస్ (LPG) కొరత లేదని భావించినా, ఇప్పుడు కొన్ని ప్రాంతాల్లో పరిస్థితి క్రమంగా కఠినంగా మారుతోంది. హోటళ్లు, హాస్టళ్లు మూతపడే పరిస్థితి రావడం, ప్రజలు సిలిండర్ బుకింగ్స్ కోసం ఇబ్బందులు పడటం కనిపిస్తోంది. ఈ నేపథ్యంలో ప్రభుత్వం ప్రత్యామ్నాయంగా పైపుల ద్వారా వచ్చే నేచురల్ గ్యాస్ (PNG) వినియోగాన్ని వేగంగా పెంచాలని రాష్ట్రాలను ప్రోత్సహిస్తోంది.
LPG సరఫరాపై ఒత్తిడి (Supply Pressure)ప్రస్తుతం సరఫరా పరిమితుల కారణంగా ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు (OMCs) కమర్షియల్ LPG సిలిండర్ల డిమాండ్లో కేవలం 20% మాత్రమే అందిస్తున్నాయి. ఈ పరిస్థితిని కొంతవరకు సరిచేయడానికి, పెట్రోలియం, సహజ వాయువుల మంత్రిత్వ శాఖ కేటాయింపును 30% వరకు పెంచాలని నిర్ణయించింది. అయితే దీనికి ఒక ముఖ్యమైన షరతు పెట్టింది. రాష్ట్రాలు PNG వినియోగాన్ని ప్రోత్సహించి, వినియోగదారులు LPG సిలిండర్ల నుంచి పైపుల గ్యాస్ వ్యవస్థకు మారేలా చర్యలు తీసుకుంటేనే అదనపు సరఫరా ఇస్తామని స్పష్టం చేసింది. ఈ విధానం తక్షణ సమస్యను తగ్గించడమే కాకుండా, దీర్ఘకాలంలో ఇంధన స్థిరత్వం (Energy Stability) సాధించడానికి సహాయపడుతుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది
మిడిల్ ఈస్ట్ ఉద్రిక్తతల ప్రభావం (Geopolitical Impact)ప్రస్తుత కొరతకు ప్రధాన కారణం మిడిల్ ఈస్ట్లో కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతలు. ఇవి ముఖ్యమైన ఇంధన రవాణా మార్గాలను ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. భారతదేశం తన LPG దిగుమతులలో దాదాపు 90%, ముడి చమురు సరఫరాలో సుమారు 50% ఈ మార్గంపైనే ఆధారపడుతుంది. కాబట్టి ఇక్కడ ఏ అంతరాయం వచ్చినా, దేశంలో సరఫరాపై నేరుగా ప్రభావం పడుతుంది
రాష్ట్రాలకు ప్రోత్సాహకాలు PNG వినియోగాన్ని పెంచేందుకు కేంద్రం కొన్ని సంస్కరణలను సూచించింది. వీటిని అమలు చేసిన రాష్ట్రాలకు అదనపు LPG కేటాయింపు లభిస్తుంది. కండీషన్స్ ఏంటంటే.. సిటీ గ్యాస్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ (CGD) ప్రాజెక్టుల కోసం రాష్ట్ర, జిల్లా స్థాయి కమిటీలు ఏర్పాటు చేయాలి. పైప్లైన్ ప్రాజెక్టుల అనుమతులను వేగవంతం చేయాలి. ‘డిగ్ అండ్ రీస్టోర్’ విధానం (Dig and Restore) అమలు చేయాలి. పైప్లైన్ నెట్వర్క్ల కోసం భూమి లీజు ఛార్జీలను తగ్గించాలి లేదా రద్దు చేయాలి. ఈ సంస్కరణల అమలు ఆధారంగా మొత్తం 10% అదనపు LPG కేటాయింపు లభిస్తుంది. రాష్ట్రాలు దీనికి సంబంధించిన ఆధారాలను సమర్పించాలి. దీర్ఘకాలిక పరిష్కారంగా PNG (Long-term Solution)ని ప్రోత్సహించా లి
ప్రభుత్వం PNGను మరింత సురక్షితమైన, స్థిరమైన ఇంధనంగా చూస్తోంది. LPGలా సిలిండర్లపై ఆధారపడకుండా, PNG నేరుగా పైప్లైన్ల ద్వారా సరఫరా అవుతుంది. అందువల్ల అంతర్జాతీయ సమస్యల ప్రభావం తక్కువగా ఉంటుంది. రెస్టారెంట్లు, హోటళ్లు, చిన్న వ్యాపారాలు వంటి వాణిజ్య వినియోగదారులు ఈ మార్పు వల్ల ఎక్కువగా లాభపడే అవకాశం ఉంది
అధికారులు ఏమంటున్నారు?పెట్రోలియం మంత్రిత్వ శాఖ సంయుక్త కార్యదర్శి సుజాత శర్మ ‘మనీకంట్రోల్’తో మాట్లాడుతూ, ‘సాధ్యమైనంత వరకు వినియోగదారులు పీఎన్జీకి లేదా ప్రత్యామ్నాయ ఇంధన వనరులకు మారడానికి ప్రయత్నించాలి. ముందుగా దేశీయ అవసరాలను తీర్చాలి, ఆ తర్వాత మిగులు ఉంటే ఎగుమతులపై నిర్ణయం తీసుకుంటాం’ అని తెలిపా రు
రాబోయే పరిస్థితి రిఫైనరీలకు ఉత్పత్తిని పెంచాలని ఆదేశించిన తర్వాత, మార్చి ప్రారంభం నుంచి LPG ఉత్పత్తి సుమారు 40% పెరిగింది. అయినప్పటికీ సరఫరా ఇంకా తక్కువగానే ఉంది. అందుకే అధికారులు వినియోగదారులు గ్యాస్ను జాగ్రత్తగా ఉపయోగించాలని సూచిస్తున్నారు.
